ISO 9001 belge sorgulamada üç ayrı bilgi kontrol edilir: sertifikanın güncel durumu, düzenleyen kuruluşun akreditasyon kapsamı ve belgenin kullanılacağı işteki kabul şartı. Logo, fiyat veya tek bir veri tabanında sonuç çıkması bu üç kontrolün tamamının yerine geçmez.
Sorgulamaya başlamadan hangi bilgileri alın?
Belgenin okunaklı kopyasından kuruluşun tam unvanını, belge numarasını, standardın sürümünü, faaliyet kapsamını, adresleri ve düzenleyen kuruluşu not edin. İlk yayın, son düzenleme ve bitiş tarihleri birbirinden farklı olabilir. Belge üzerindeki QR kodun yönlendirdiği alan adını da kontrol edin; tanımadığınız bir sayfaya e-Devlet şifresi veya banka bilgisi girmeyin.
Birden fazla şirketi bulunan gruplarda marka adı yerine belgedeki tüzel kişi unvanıyla arama yapın. Eski ve yeni unvanları karıştırmayın. Şube adresi, üretim tesisi veya faaliyet kapsamındaki değişiklikler için belgenin ek sayfalarını da isteyin.
ISO 9001 belgesi nasıl sorgulanır?
- Düzenleyen kuruluşu belirleyin. Belgedeki kuruluşun resmî sitesine kendi adresinden ulaşın. Belge numarası veya unvanla sorgulama hizmeti varsa kullanın; yoksa yazılı teyit isteyin.
- Sonucu belgeyle karşılaştırın. Aynı unvan, kapsam ve adres mi? Durum aktif mi, askıya alınmış mı, geri çekilmiş mi? Kontrol tarihini kaydedin.
- Akreditasyon iddiasını inceleyin. Akreditasyon kuruluşunun resmî aramasında düzenleyenin unvanını ve ilgili standarda/faaliyete ait kapsamını kontrol edin. Kuruluşun başka bir alanda akredite olması yeterli bir eşleştirme değildir.
- Kullanım amacını kontrol edin. Müşterinin veya ihale dokümanının istediği kapsam ve kabul şartını elinizdeki kayıtla karşılaştırın.
- Belirsizliği kapatın. Sonuç uyuşmuyorsa belgeyi düzenleyen kuruluşa numara ve tutarsızlığı iletin. Gelen yanıtı ve kontrol gününü dosyanızda saklayın.
TÜRKAK ve uluslararası kayıtlar: hangi kanala bakılır?
| Kontrol | Başlangıç | Tek başına neyi göstermez? |
|---|---|---|
| Belgenin aktifliği | Düzenleyen belgelendirme kuruluşunun kayıt/teyit kanalı | Her müşteri veya ihalede kabulü |
| TÜRKAK akreditasyon kapsamı | TÜRKAK akredite kuruluş arama | Elinizdeki sertifikanın tüm bilgilerinin doğruluğu |
| Uluslararası veri tabanı kaydı | IAF CertSearch | Sonuç bulunmadığında kesin geçersizlik |
| Kullanım şartına uygunluk | Müşterinin/sözleşmenin veya ihale dokümanının tam şartı | Başvurunun veya ticari işin kazanılacağı |
TÜRKAK’ın e-Devlet hizmetleri altında kuruluş arama ve akreditasyon belge doğrulama ayrı hizmetlerdir. Bir akreditasyon belgesinin doğrulanmasıyla sizin işletmenize düzenlenen ISO 9001 sertifikasının aktifliğini aynı işlem sanmayın. Gerektiğinde iki kaydı ayrı inceleyin.
Akreditasyonsuz belge otomatik olarak sahte sayılmaz. ISO’nun açıklaması, akreditasyonun bağımsız yeterlilik teyidi sağladığını, fakat zorunlu olmamasının kuruluşu kendiliğinden itibarsız kılmadığını belirtir. Öte yandan sizin müşteri veya ihale şartınız akredite belge istiyorsa o talebe uygunluk ayrıca aranır. Sadece “TÜRKAK/IAF logosu var” ifadesi yerine güncel kayıt ve kapsamı inceleyin.
Kayıt çıkmazsa veya bilgiler farklıysa ne yapmalı?
- Belge numarasını boşluk, tire ve harfler dâhil yeniden kontrol edin.
- Şirketin tam unvanını ve varsa önceki unvanını ayırın.
- Aradığınız sistemin belgeye mi, akreditasyona mı ait olduğunu teyit edin.
- Askı, geri çekme, kapsam değişikliği veya güncelleme ihtimalini kuruluşa sorun.
- Belirsizlik sürerken üçüncü kişilere “sahtedir” diye kesin açıklama yapmayın; resmî teyidi isteyin.
2015 ve 2026 sürümlerini doğrulamada nasıl ele almalı?
Güncel ISO kaydı ISO 9001:2026’yı gösteriyor. 2015 sertifikasının durumu için yalnız sürüm yılına göre karar vermeyin; aktiflik ve geçiş takvimi düzenleyen kuruluşla birlikte incelenir. Güncel sürüm ve geçiş açıklamasına ana rehberimizden ulaşabilirsiniz.
Belgenizin kapsamını ve doğrulama yolunu birlikte inceleyelim
Danışmanlık görüşmesine belge numarası, düzenleyen kuruluş ve kullanım amacınızı hazırlayın. Paylaşacağınız kopyada gereksiz kişisel veya ticari bilgileri kapatabilirsiniz. Önce inceleme kapsamını netleştirelim; kabul veya geçerlilik kararının ilgili kuruluş/şartname üzerinden teyit edilmesi gereken yönlerini ayıralım.
ISO 9001 başvuru ve sistem hazırlığı · Teklif ve maliyet kalemleri · Dokümantasyon hazırlığı